donderdag 5 december 2013

gard


'Vol verwachting klopt ons hart, wie de koek krijgt wie de gard!' Deze zin heb je de afgelopen weken vast veel gehoord en misschien ook nog weleens gezongen. Maar weet je ook wat er eigenlijk precies wordt gezongen? Wat wordt er bedoeld met de gard?

gard betekent: 'roe', 'bosje takken om mee te slaan (als straf)'

De zin die in het liedje Zie de maan schijnt door de bomen wordt gezongen, betekent 'We wachten vol spanning af wie van Sinterklaas iets lekkers (koek) krijgt, en wie voor straf wordt geslagen met een bosje takken (de gard) omdat hij/zij stout is geweest.'

Gard betekent dus hetzelfde als het woord roe, dat je uit andere sinterklaasliedjes kent. (Bijvoorbeeld uit Zie ginds komt de stoomboot: 'Wie zoet is krijgt lekkers, wie stout is de roe.') Vroeger werden kinderen hier echt mee geslagen – meestal op school, door schoolmeesters.

Tegenwoordig wordt een gard of roe niet meer gebruikt; we kennen de voorwerpen nu alleen nog uit oude verhalen en liedjes, en zien ze soms 'voor de show' in de hand van een Zwarte Piet. Terwijl kinderen er vroeger waarschijnlijk echt bang voor waren, wordt er tegenwoordig over gezongen zonder echt bij de betekenis stil te staan.

De oude vorm van gard is garde, met een e op het eind. Dat woord wordt nu onder andere nog gebruikt voor een keukengereedschap waarmee je bijvoorbeeld beslag kunt kloppen.

Extra
Natuurlijk sluiten we op 5 december af met een sinterklaasfilmpje. Er zijn veel filmpjes in omloop met sinterklaasbloopers. Kennen jullie dit filmpje al?

Geen opmerkingen:

Een reactie plaatsen